Geçen yazımızda riskli krediler olarak adlandırdığımız Subprime Mortgage piyasasından bahsederken New Century Financial şirketini örnek göstermiştik. Tam dört gün sonra şirket mortgage faaliyetlerini durdurduğunu ilan etti. Bu şirket bir kaç alanda birden faaliyet gösteren bir şirket. Bir yandan toptan veya perakende değişik şekillerde mortgage (ev kredisi) verirken bir yandan da kendi şirketlerinin sağladığı ve daha çok riskli kredileri içeren portfoyler oluşturup bunları satma işiyle uğraşıyordu. Bu alanlarda faaliyet gösteren birkaç şirketi de çatısı altında bulundurduğundan Subprime mortgage piyasasının en büyük ikinci şirketi olarak gösteriliyordu. Onlarca riskli tüketicilere kredi sağlayan şirket zaten daha önce iflas bayraklarını çekmişti. 13 Mart günü piyasanın en büyük ikinci şirketi New Century Financial da zor durumda olduğunu artık kredi vermeyeceğini ilan edince tekrar piyasalar gerildi. Kimileri yazılarımızı artık üfleyerek okuyor. Sen yazdın adamlar tam da üç gün sonra iflas ettiler. Yazdıklarına dikkat et demeye başladılar bile. Sağır sultanın duyduğu ve piyasaların zaten gereken tepkiyi verdiği bir dönemde bize düşen piyasaları uzaktan takip edenlerin, ‘Acaba bunlar bizi nasıl etkiler?’ diyenlerin kulaklarını çınlatmak ve biraz olsun dikkatli olmalarını sağlamak.
Bir yanda Nouriel Roubini gibi ekonomistler Amerikan ekonomisinin yakında duvara toslayacağını, ciddi bir kriz beklentisi (hard-landing) içinde olduklarını her fırsatta ortaya koyuyorlar. Gayrimenkul sektöründeki gelişmeler onların tezlerini güçlendirecek cinsten. Bunun yanında resmi söylem konuya çok daha temkinli yaklaşıyor. Durgunluk yaşanabileceğini (soft-landing) ancak bu süreç iyi bir şekilde yönetilerek en kısa sürede atlatılacağı kanısındalar. Her fırsatta FED Başkanı Bernanke’nin ağzından çıkanlar da bunlar. Son gelişmelerle birlikte Bernanke bu süreci yönetmekte oldukça zorlanacağa benziyor.
Perşembe ve cuma açıklanan toptan eşya ve tüketici fiyatları endeksi bir anda dikkatleri tekrar FED’in üzerine çekti. Enflasyon oranı toptan eşyada yüzde 1.3 olarak gerçekleşirken, tüketici fiyatları artışı yüzde 0.4 olarak açıklandı. Enerji ve gıda fiyatlarındaki artışlar beklentilerin üzerinde enfasyon rakamlarına sebep oldu. Tabi bunda mevsim şartlarının ve soğuk geçen ayın önemi büyük. Diğer taraftan bir yılı aşkın süredir böyle bir artış yaşanmadı. Çekirdek enflasyonu daha çok dikkate alan FED’in, enflasyon için belirlediği sınırları (comfort zone) yukarı doğru delinmiş oldu. Ancak burada enflasyon tekrar kontrolden çıktı demek iddialı bir yaklaşım olur. Öyle olduğunu da düşünmüyorum. Bu geçici bir artıştır. Piyasada perakende sektöründeki gelişmeler bu artışların geçici olduğunu düşündürtmektedir. Bunun yanında piyasalardaki durgunluk beklentilerine paralel olarak FED artık faiz düşürmeye başlamalıdır diyerek seslerini yükselten kesim de bu gelişmelerle birlikte seslerini keserler artık. Bu oranlarla birlikte FED en az bir altı ay oranlara dokunmayacak gibi görünüyor. Bununla birlikte herkesin gözü kulağı ilk çeyrek büyüme rakamlarında olacak. Son çeyrekte sürpriz olarak gelen 2.2’lik büyümeden sonra yüzde 1’in altında gelecek her oran piyasalarda yeniden kötü bir haber olarak algılanacaktır. Bu oranın da sıkı sıkıya takip edilmesi gerekiyor.
Son olarak da ev almayı düşünen arkadaşlara bir tavsiyeyle bitirelim. Yazı bekleyin pişman olmazsınız. Bulunduğunuz yerin piyasa şartlarını mutlaka inceleyin. Zillow gibi siteler bu konuda oldukça güzel istatistikler veriyorlar. Sonuçta yaza ya faizler düşecek ya da ev fiyatları...
| 
